زواياي پيدا و پنهان تخريب منطقه حفاظت شده سهند

با توجه به اينکه منطقه‌ مزبور علاوه بر طبيعت کم‌ نظير و پوشش گياهي بي مانند و ارزشمند، رويشگاه لاله‌هاي واژگون و زيستگاه گونه‌هاي مختلف جانوري است، دست اندازي به اين طبيعت مي تواند آثار بسيار خطرناک و غيرقابل جبراني بر زيست بوم مراغه و جنوب آذربايجان شرقي داشته باشد.
بدون ترديد اين موضوع مهم تخريب محيط زيست نگراني‌هاي جدي و زيادي در بين دوستداران طبيعت ايجاد مي کند و بر همين اساس جلوگيري از ادامه اين روند بايد در دستور کار مسئولان آذربايجان شرقي و شهرستان مراغه قرار بگيرد.
نبايد از نظر دور داشت که منطقه اي که هم اکنون مورد تخريب قرار گرفته است، زيستگاه ماهي خال‌قرمز است ( گونه ارزشمندي که وضعيت حفاظتي آن نيز نگران‌ کننده است) و تداوم روند کنوني زندگي اين گونه ارزشمند طبيعت را با خطر بيشتري روبه‌رو کند.نقطه جالب توجه در اين بين به دو نوع ديدگاه متضاد بين اداره حفاظت محيط زيست و مجموعه اجرايي شهرستان مراغه بر مي گردد؛ درحاليکه محيط زيست بر تخريب و اقدام غيرقانوني در منطقه حفاظت شده تاکيد دارد، فرمانداري ضمن رد اين موضوع، اجراي هر نوع طرح عمراني در منطقه را رد مي کند.
راه‌سازي در منطقه به معني ايجاد قتلگاه براي گونه‌هاي جانوري است
در همين رابطه رييس اداره حفاظت محيط زيست شهرستان مراغه با انتقاد شديد از بروز اين مشکل در منطقه اي بکر و حفاظت شده، تخريب بخشي از مسير را مورد تاييد قرار داد و گفت: بر اساس قانون هرگونه اقدام به بهانه هاي مختلف از جمله عمليات عمراني و بهسازي مسير در چنين مناطقي ممنوع است.
غلامرضا زارع ، يادآور شد: نظر به اينکه محدوده مورد نظر در داخل منطقه حفاظت شده صوفي چاي واقع شده است، اجراي هرگونه عمليات عمراني ممنوع بوده و نيازمند دريافت مجوز از سازمان حفاظت محيط زيست است.وي هرگونه توجيه براي اجراي عمليات اجرايي در منطقه فوق را غير قابل قبول خواند و افزود: اينکه براي راحتي عبور و مرور عشاير و يا گردشگران، منطقه اي بکر و حفاظت شده مورد تخريب قرار بگيرد، جز بي توجهي به قانون و لطمه به نسل هاي آينده و طبيعت منطقه نتيجه اي ندارد.
زارع با اشاره به تعطيلي حدود هشت ماهه اين منطقه به دليل شرايط آب و هوايي براي حضور گردشگران، ادامه داد: هشت ماه در طول سال اين مسير در شمال منطقه به طور کامل بسته است و حال اين پرسش مطرح است که آيا عبور و گذرگاه موقت در گردشگري اقتصادي جايگاهي دارد که منطقه بکر سهند را به خاطر آن نابود کنيم؟!
وي با ابراز تاسف از عمليات عمراني و راه سازي در محدوده منطقه حفاظت شده صوفي چاي، گفت: اين طرح بر اساس کدام توجيه زيست محيطي و اقتصادي تدوين و اجرا مي شود؟رييس اداره حفاظت محيط زيست مراغه با کنابه، اظهار کرد: طرح توجيحي اين اقدام شايد طبق چند دلنوشته عده اي که خواهش هاي خود را مطرح مي کنند، صورت گرفته باشد...زارع با بيان اينکه اداره حفاظت محيط زيست در شرايط عادي براي مقابله و مبارزه با تخريب کنندگان محيط طبيعي با هزاران مشکل مواجه است، ادامه داد: ما در فصول پاييز و زمستان و در منطقه شمال ياي‌شهري و منطقه غربي سهند به شدت با مشکل شکارچيان غيرمجاز روبرو هستيم و در صورت احداث اين مسير، منطقه به قتلگاه جانواران تبديل شده و زيست بوم منطقه به طور کلي نابود خواهند شد.
محيط زيست از ظرفيت هاي قانوني براي جلوگيري از تخريب ها استفاده مي‌کند
در همين ارتباط و به دليل اهميت موضوع معاون محيط طبيعي مديرکل حفاظت محيط زيست آذربايجان شرقي طي بازديدي از محل تخريب شده، بر ممنوعيت اجراي پروژه‌هاي عمراني بدون مجوز از اين مجموعه تاکيد کرد.
داوود غني پور مراقبت و صيانت از زيستگاه‌هاي ارزشمند منطقه حفاظت شده سهند و صوفي‌چاي را از اولويت هاي مهم معاونت محيط طبيعي آذربايجان شرقي برشمرد و گفت: زيستگاه‌هاي بکر و ارزشمند اين مناطقه جزو ارزشمندترين منايع طبيعي جنوب آذربايجان شرقي است و بر همين مبنا روند اجراي پروژه‌هاي عمراني و آثار احتمالي آنها بر محيط طبيعي منطقه به دقت و با حساسيت مورد بررسي و نظارت قرار دارد.
وي با اشاره به اهميت اکولوژيک سهند به‌ عنوان يکي از زيستگاه‌هاي شاخص ايران و آذربايجان، بر ضرورت رعايت الزامات و ضوابط زيست‌محيطي در اجراي طرح‌هاي عمراني تأکيد کرد و ادامه داد: هرگونه اجراي پروژه عمراني توسط دستگاه‌ها و نهادهاي مختلف در مناطق تحت مديريت محيط زيست، پيش از اخذ مجوزهاي قانوني و زيست‌محيطي ممنوع است.غني پور يادآور شد: هيچ طرحي نبايد بدون بررسي پيامدهاي آن بر زيستگاه، تنوع زيستي و منابع طبيعي منطقه اجرا شود.
وي حفاظت از زيستگاه‌هاي ارزشمند سهند و صوفي‌چاي را نيازمند نظارت مستمر، پيشگيري از تخريب و پايبندي همه دستگاه‌ها به الزامات قانوني محيط زيست دانست و افزود: اداره کل حفاظت محيط زيست آذربايجان شرقي با جديت تمام از ظرفيت‌هاي قانوني و نظارتي خود براي صيانت از سرمايه‌هاي طبيعي استان و جلوگيري از هرگونه تعرض و آسيب به زيستگاه‌ها استفاده خواهد کرد.
هيچ طرح راه سازي در منطقه حفاظت شده سهند تعريف نشده است
در اين ميان معاون امور عمراني فرماندار شهرستان مراغه ، ضمن رد ادعاهاي مسئولان حفاظت محيط زيست، مدعي شد: هيچ طرح عمراني و راه سازي در منطقه حفاظت شده سهد و صوفي چايي تعريف نشده و اجرا نمي شود.ودود محمدي تنها اقدام در منطقه ياد شده را مربوط به تسطيح و هموارسازي مسير گذر عشاير منطقه اعلام و اظهار کرد: به دليل اينکه مسير مزبور در طي سال بر اثر وقوع سيل و برف و باران تخريب شده بود، تنها اقدامي که در اين مسير حدود 12 کيلومتري به انجام رسيده است، ساماندهي بوده است و هيچ نوع طرح عمراني در آن اجرايي نشده و نخواهد شد.
به گفته وي مرمت و ساماندهي اين مسير بر اساس مصوبه ارديبهشت ماه کميته عشاير آذربايجان شرقي در شهر بناب اجرايي شده است.محمدي با تاکيد بر اينکه هيچ تخريبي در محل تسطيح گذر و مسير عبوري ايلات جنوب آذرايجان شرقي اتفاق نيفتاده است، گفت: اين مسير محل عبور و مرور 9 ايل عشايري آذربايجان شرقي و غربي است که به دليل تخريب زندگي آنها را دچار مشکل کرده بود و ناچار مي بايست نسبت به تسطيح آن اقدام مي شد.
وي ادامه داد: پيش از اجراي اين عمليات مکاتبات و رايزني هاي لازم با استانداري آذربايجان شرقي و ساير نهادهاي مسئول از سوي فرمانداري شهرستان مراغه به انجام رسيده است و بر اساس اعلام اداره کل منابع طبيعي استان هيچ ايرادي به اين عرصه هاي مربوطه وارد نشده است .محمدي با بيان اينکه مديريت شهرستان مراغه نسبت به رعايت مقررات و الزامات زيست محيطي و منايع طبيعي متعهد است، اظهار کرد: در راستاي بهسازي مسير حتي نسبت به تعريض آن نيز اقدام نشده است و تنها اقدام تسطيح در همان مسيري بوده است که سالهاست مسير عبور عشاير منطقه است.وي اضافه کرد: دقت عمل در تسطيح و مرمت مسير عبوري عشاير در دامنه هاي سهند رعايت شده و بر همين اساس تنها در نقاطي اين عمليات اجرايي مي شود که نيازمند بهسازي است
.به گزارش عصرآذرباجان به نقل ازايرنا، اينکه منطقه اي از پهنه جغرافيايي تحت عنوان حفاظت‌ شده قرار مي‌ گيرد، انتظار مي‌رود دستگاه‌هاي مسئول پيش از آنکه کار به تخريب و ايجاد خسارت‌هاي جبران‌ناپذير برسد، وارد عمل شده و علاج واقعه را قبل از وقوع بگيرند.دامنه هاي زيبا و بکر سهند فقط متعلق به امروز ما نيست؛ بخشي از طبيعت و سرمايه‌اي است که بايد براي نسل‌هاي بعد هم بايد باقي بماند.