کنفرانس امنيتي مونيخ ؛از گوي تخريب ترامپ تا صندلي خالي ايران

شايد مهم‌ترين رويداد کنفرانس امنيتي مونيخ را بايد عدم دعوت از ايران براي حضور در اين کنفرانس امنيتي دانست؛ درحاليکه رضا پهلوي، پسر شاه پيشين ايران در اين کنفرانس حضور يافته است. اين شايد نمودي است از اينکه ايران تا چه حد در مجامع بين‌المللي کم اعتبار شده است.
تا چند سال پيش، حضور مقام‌هاي جمهوري اسلامي در کنفرانس امنيتي مونيخ تقريباً عادي بود. از حداقل سال 2009 به بعد نمايندگان بلندپايه ايران به‌طور مرتب شرکت مي‌کردند. اما از سال 2023 تا کنون ايران در هيچ يک از سال‌ها به کنفرانس دعوت نشد و علت اين عدم دعوت از سوي برگزارکنندگان»سرکوب اعتراضات داخلي« و »وضعيت حقوق بشر« عنوان شد.
اما امسال تغيير ديگري نيز در برگزاري کنفرانس امنيتي مونيخ مشهود است و آن حضور رضا پهلوي چهره اپوزوسيون است. وي همچنين در جريان اين کنفرانس سخنراني کرد.
از ديگر رويداد‌هاي مربوط به ايران در اين کنفرانس نقش بستن شعار »زن، زندگي، آزادي« بر دروازه براندنبورگ در برلين بوده است. اين دروازه از نماد‌هاي اصلي شهر برلين به شمار مي‌آيد.
درحاليکه مذاکرات ايران و آمريکا در سايه تهديد جنگ همچنان ادامه دارد و دو طرف منتظر برگزاري دومين نشست در مسقط هستند، اين بار در کنفرانس امنيتي مونيخ مسائلي در خصوص نحوه مواجهه با ايران مطرح شد.
نانسي پلوسي، رئيس سابق مجلس نمايندگان آمريکا در اين کنفرانس در مواجهه با ايران روش‌هايي غير از گزينه نظامي را پيشنهاد کرد و مدعي شد که »از نيروي اقتصادي استفاده کنيد.«
در سوي ديگر ليندسي گراهام نظري کاملاً مخالف اين موضع ارائه داده و حتي کشور‌هاي منطقه را ترغيب به حمايت از حمله آمريکا به ايران کرده است. اين سناتور مدعي شده: «اگر اگر اجازه دهيم رژيم ايران زنده بماند، فاجعه خواهد شد.»رويداد ديگر ايمانوئل مکرون بود که به طر عجيبي تاکيد داشت که درباره ايران اظهارنظر نمي‌کند، حتي اگر پرسشي در اينباره از وي پرسيده شود.
تقابل اروپا و آمريکا در کنفرانس مونيخ و بحث بر سر نظم نوين جهاني
طي سال‌هاي گذشته شايد هيچگاه روابط اروپا و آمريکا تا اين حد طوفاني نبوده است. وقايع سال 2025 از جمله وضع تعرفه‌هاي سنگين بر کالا‌هاي اروپايي، فشار براي پايان دادن به جنگ اوکراين با شرايطي به نفع پوتين و تهديد به الحاق »گرينلند«، رهبران اروپا را به شدت ناراضي کرده است و آنها را به سرکشي نسبت به ايالات متحده سوق داده است. به گزارش نيويورک‌تايمز، اين وضعيت نشان‌دهنده «فروپاشي سريع دوستي‌اي است که از زمان جنگ جهاني دوم غرب را متحد نگه داشته بود.»
گزارش کنفرانس امنيتي مونيخ 2026 هشدار مي‌دهد، سياست‌هاي ترامپ نظم بين‌المللي پس از جنگ جهاني دوم را تضعيف کرده و نگراني اروپا درباره ناتو، اوکراين و »رهبري جهاني« آمريکا را افزايش داده است. راساس گزارش نيويورک‌تايمز، نويسندگان نوشتند: »از قضا، رئيس‌جمهور ايالات متحده - کشوري که بيش از هر کشور ديگري در شکل‌دهي به نظم بين‌المللي پس از 1945 نقش داشت - اکنون برجسته‌ترين مرد تخريب‌گر است. در نتيجه، بيش از 80 سال پس از شروع ساخت و ساز، نظم بين‌المللي پس از جنگ اکنون در حال نابودي است.»سخنان فريدريش مرتس، صدراعظم جديد آلمان در روز جمعه، اما نقطه عطفي درباره اين وضعيت بود.او با اشاره به شکاف عميق ميان جاه‌طلبي‌هاي اروپا و واقعيت‌هاي موجود گفت: «يک مثال بارز اين است که توليد ناخالص داخلي روسيه در حال حاضر حدود 2 تريليون يورو است؛ در حالي که اين رقم براي اتحاديه اروپا تقريباً 10 برابر است. با اين حال، اروپا امروز 10 برابر قوي‌تر از روسيه نيست. پتانسيل ما عظيم است، اما براي مدتي طولاني از آن بهره‌برداري نکرده‌ايم. مهم‌ترين کار اکنون، زدن کليد در ذهن‌هايمان است.»
مرتس در حالي که وعده داد ارتش آلمان را به «قوي‌ترين ارتش متعارف در اروپا» تبديل کند، مستقيماً خطاب به واشينگتن هشدار داد: »در عصر رقابت قدرت‌هاي بزرگ، حتي ايالات متحده نيز آن‌قدر قدرتمند نخواهد بود که به تنهايي پيش برود.«با اين حال، او برخلاف برخي تندرو‌هاي اروپايي، حذف کامل آمريکا از معادلات امنيتي را »غيرواقع‌بينانه« خواند و تأکيد کرد: »کساني که خواستار خط کشيدن دور آمريکا هستند، واقعيت‌هاي سخت ژئوپليتيک را ناديده مي‌گيرند. رهبري در شراکت، بله؛ اما توهمات هژمونيک، خير.«به گزارش عصرآذربايجان به نقل از اقتصاد24،لازم به ذکر است که کنفرانس امنيتي مونيخ که به عنوان »داووسِ دفاعي« شناخته مي‌شود، مهم‌ترين مجمع غيررسمي جهان براي بحث درباره سياست‌هاي امنيتي بين‌المللي است. کنفرانس امنيتي مونيخ 2026 در حالي از روز جمعه 13 فوريه (24 بهمن 1404) آغاز شده و تا يکشنبه 15 فوريه ادامه دارد که سايه سنگين بي‌اعتمادي و تغييرات بنيادين در نظم جهاني بر هتل »بايريشر هوف« سنگيني مي‌کند.